LUASK Botgat - Falga Den Helder

.50 schieten LUASK het Botgat nabij Den Helder 1982. Foto: Eric van Buuren  [ link ]

Door: Mike Schillemans

Bij de painf trokken de boordschutters vrij kort voordat ze afzwaaiden, met enkele chauffeurs voor een week naar het LUASK op het LKol Maaskamp, een barakkenkamp in Den Helder.
Een van de leerdoelen was het "schieten" op een filmdoek met een opgestelde .50, waar een knipperende lamp parrallel aan de verlengde zielas van de loop was gemonteerd. Op dit scherm draaide een film, en als "aspirant-LuNaBev" (LUcht NAbij BEVeiliger) diende je de witte flitsen op het doel te houden. Kinderlijk vergeleken met wat er nu aan schietsimulatoren bestaat!

Enkele sportlessen waren ook in deze cursus opgenomen, en ja! de avonden werden vaak doorgebracht in de Den Helder'se kroegen. Schreiner Airways vloog en onderhield de radiografisch bestuurbare vliegtuigjes met daaraan een lange, lange lijn en drachter kwam "de sleep", een stuk doek waar je op mocht vuren.

Herinner me dat de "runway" een ronde startbaan was, het vliegtuigje zat vast met een kabel aan een paal in het midden, en als het genoeg snelheid had, koppelde men het los en kon het vr de schietpunten heen en weer vliegen. Landen deed het ding aan een parachute, ergens in de duinen. Al met al een gezellig en relaxte week in de duinen! Zowel Het Botgat alsook het barakkenkamp zijn inmiddels afgebroken, en is er niet veel meer van te vinden.

Een 'OQ19' radiografisch bestuurbare vliegtuigje. Foto: Eric van Buuren [ link ]

Foto Fred Bachofner [ link ]

Foto: Nico van der Wijk [ link ]

De boordschutter op de YP-408 had over het volgende materiaal de beschikking, en dus ook de verantwoording;
n .50 BMG (Browning Machine Gun),
n wisselloop om het heet geschoten exemplaar te kunnen wisselen,
n zoeklicht,
n IR- (infra Rood) filter voor op zijn zoeklicht,
n IR-kijker welke op de .50 gemonteerd kon worden,voeding kwam van het dashboard,
n "socapex-snoer" met zoeklicht kabel koppeling
Onderhoudsmateriaal zoals olie, afstelkalibers, pompstok, etc,
11 kisten 100 schoten (patroonbanden)  voor zijn .50

Het vreemde vond ik toen al dat de boordschutter zelf zijn .50 moest bedienen tijdens oefeningen, maar dat tijdens het vuren op luchtdoelen een (hulp-) instructeur van het luchtdoelschietkamp de toren liet draaien, en dat de boordschutter dus alleen de hoogte van zijn kogelbaan mocht bepalen. Raar, zeker als je bedenkt dat in mogelijke gevechtssituaties deze hulp er niet (!) bij was ! Fout opleiden en trainen, dus......

Sluiting luchtdoelartillerie-schietkamp Den Helder
De Koninklijke Landmacht maakt vanaf 1 januari 2005 geen gebruik meer van het luchtdoelartillerie-schietkamp bij Den Helder. Dit betekent dat de functies van het betrokken personeel per 1 januari 2005 kwamen te vervallen.

De landmacht zag af van verder gebruik van het terrein, omdat studie heeft aangetoond dat het houden van schietoefeningen in Duitsland goedkoper is. Op jaarbasis leverde dit een besparing van 1,8 miljoen op. Bij het schietkamp en de daaraan gerelateerde eenheden waren ongeveer 70 personen werkzaam, voor het merendeel burgers. Voor hen werd binnen Defensie een andere functie gezocht. Verder maakte de landmacht voor de oefeningen gebruik van doelvliegtuigen, die door zon 15 man werden bediend en onderhouden. Het ging hier niet om Defensiepersoneel, maar om personeel van het bedrijf Schreiner Airways.

Het luchtdoelartillerie-schietkamp bestond uit het Luitenant-kolonel Maaskamp aan de Nieuweweg te Den Helder, waar de staf van het schietkamp gevestigd was, en de terreinen Falga (gemeente Zijpe) en Botgat (gemeente Den Helder). Het terrein Falga werd in 2003 gesloten en Botgat per 1 januari 2005.

Bron: www.mindef.ln

Schietkamp Falga 2012. Foto's door Mike Schillemans [ link ]

Natuur herovert Falga schietkamp
Het beton dat nog over is van het vroegere schietkamp Falga gaat verdwijnen. Nieuw duin komt ervoor in de plaats. Alleen het torentje blijft bestaan. Dit wordt een uitkijkpost.

Van dit gebouw op het voormalige schietterrein Falga maakt Landschap Noord-Holland een uitkijktoren.

In 2005 stopten de grootschalige militaire schietoefeningen in de Noordduinen tussen Den Helder en Groote Keeten. De komende jaren ruimt Landschap Noord-Holland met de hulp van diverse overheden de sporen van de schietterreinen op. Zo komt er een uitkijktoren bij Falga, worden er duinvalleien geplagd en de woekerende rimpelroos (een struik, red.) bestreden. De subsidies voor de uitvoering van dit project zijn net rond, de werkzaamheden zijn net gestart.

Met dit project wil Landschap Noord-Holland de verdroging en de verruiging van delen van de duinen tegen gaan. Er ontstaan meer grijze duinen, een zeldzaam duintype dat op Europese schaal zeer bijzonder is. In deze grijze duinen leven nog veel konijnen die op hun beurt zorgen voor broedholen voor de zeldzame tapuit. Deze vogel is in grote delen van Nederland vrijwel uitgestorven, alleen in de Noordduinen floreert een laatste grote populatie.

De werkzaamheden starten binnenkort en rond 1 maart dit jaar moet alles klaar zijn. Het Natuurherstelproject Revitalisatie Noordduinen kost in totaal 1,5 miljoen euro. Hierin zijn ook de kosten begrepen van het opknappen van Botgat, dat vroeger ook dienst deed als schietkamp. Botgat is vele malen groter dan Falga.

Bron: www.echo.nl/hw-hw/buurt/redactie/1117367/natuur.herovert.falga.schietkamp/

Met dank aan Menno Teunisse

Het Botgat. Boven de schietopstellingen. Onderin de cikelvormige startbaan voor de doelvliegtuigjes.

Google Maps:
Botgat:  https://goo.gl/maps/QC1F9
Falga: https://goo.gl/maps/XnBEu